Belang

Omdat het risicogedrag toeneemt en blootstelling aan geluid hoger wordt naarmate kinderen ouder worden, is het van belang onderzoek te doen onder jongeren naar gehoorschade en risicogedrag. Na de kleuterklas is er geen officieel meetmoment meer van het gehoor. Met het onderzoek ‘Gehoorschade in de jeugdgezondheidszorg; Pilot naar de inzetbaarheid van een risicovragenlijst en online hoortest in het voortgezet onderwijs’ is in kaart gebracht hoe groot het probleem is en wat voor risico’s er zijn, zodat effectieve voorlichting kan worden gegeven. De resultaten onderstrepen het belang van structurele screening en voorlichting voor jongeren.

Veel muziek

Muziek luisteren is een favoriete bezigheid. Vrijwel alle leerlingen luisteren muziek via een muziekspeler en meer dan de helft luistert dagelijks. De helft van de leerlingen luistert op een hoog volume (70% of harder) en gebruikt (nog) niet de volumebegrenzer. 15% heeft al een (tijdelijke) piep na het luisteren of maken van muziek. Slechts 6% van de leerlingen beschermt zichzelf tijdens het uitgaan door (bijna) altijd oordoppen te dragen. Terwijl bijna de helft van de leerlingen wel eens een piep in het oor heeft na het uitgaan.

Verschil tussen jongens en meisjes

Opvallend is dat meisjes vaker een piep hebben na het uitgaan en het eigen gehoor ook als ‘slechter’ inschatten dan jongens. Zij lijken zich er meer van bewust dat een piep een eerste teken is van gehoorschade. Jongens dragen tijdens het uitgaan juist vaker oordoppen dan meisjes, maar nemen ‘bewuster’ risico als het gaat om luisteren naar muziek op een muziekspeler: zij luisteren naar een harder volume, luisteren vaker zonder volumebegrenzer en negeren de waarschuwing over een hard volume vaker.

Bewust omgaan met risico

Het merendeel van de leerlingen zet het volume zachter als zij een waarschuwing krijgen. Bijna een derde van de leerlingen geeft echter aan gewoon door te luisteren als zij een waarschuwing krijgen over het volume op hun persoonlijke muziekspeler. Eenzelfde percentage werd gevonden in een eerder onderzoek onder middelbare scholieren. Een groot deel van de leerlingen neemt daarmee bewust risico en riskeert hierdoor gehoorschade of heeft dit mogelijk al. Er lijkt een verband te zijn tussen het luisteren naar een volume van 70% of hoger en een ‘niet goede’ uitslag op de online hoortest.

Gehoorschade is onomkeerbaar

Gehoorschade door hard geluid is onomkeerbaar en kan leiden tot onder andere communicatie- en concentratieproblemen, slaapproblemen, vermoeidheid, verminderde (leer)prestaties, sociaal isolement en (gedeeltelijke) arbeidsongeschiktheid. Mede doordat de effecten van te veel blootstelling vaak pas op latere leeftijd merkbaar zijn, kan gehoorschade die op jonge leeftijd is opgelopen grote gevolgen hebben voor de opleiding en carrièreperspectieven van een jongere. Op dit moment wordt er gewerkt aan een vervolg op de eerdergenoemde resultaten. Zo wordt de vragenlijst verder gevalideerd met als doel structurele opname binnen de JGZ, ondersteund door het ministerie van Volksgezondheid. Ook is de online hoortest ‘JGZ Oorcheck’ beschikbaar voor JGZ-organisaties om in te zetten en het gehoor bij jongeren te testen. VeiligheidNL promoot de gratis hoortest via www.oorcheck.nl en geeft als partner van het Derde Convenant Preventie Gehoorschade voorlichting via I Love My Ears.

Tips voor het voorkomen van gehoorschade

  • Zet de volumebegrenzer op je muziekspeler of telefoon aan
  • Luister maximaal 2 uur per dag naar muziek op een koptelefoon
  • Gebruik een goede koptelefoon (over de oorschelp heen) liever dan oortjes (niet in het verkeer overigens)
  • Draag oordoppen met een muziekfilter tijdens het uitgaan
  • Test je gehoor via www.oorcheck.nl

Het gehele rapport is hier te lezen.